jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘Ik blijf het boeiend vinden, die Spreuken, vers 23 is ook mooi.’
Beslist weer eentje om goed tot je te nemen:
Een man heeft blijdschap in het antwoord van zijn mond,
en hoe goed is een woord op zijn tijd!
Als we nog even terugdenken aan de overlegsituatie van vers 22,
als er iemand in een overleg precies het juiste weet te zeggen over
dat wat besproken wordt en daardoor een goede oplossing naar
voren brengt. Dat geeft vreugde (simchah) aan degene die het uit-
uitspreekt (iesj – man) én aan de deelnemers. Dan gaat het meestal
om een wijs mens.
‘Ja zo geeft Spreuken weer een eenvoudige levenswijsheid mee.’
Paulus gaf aan, dat de Corinthiërs rechtszaken tegenelkaar voerden
voor de wereldlijke rechter, en vraagt zich daarbij het volgende af:
Als u dus rechtszaken hebt over alledaagse dingen, stel dan hen
aan die in de gemeente niet in aanzien zijn.
Tot beschaming zeg ik u dit. Is er dan onder u niemand die wijs is,
zelfs niet één, die in staat zou zijn een oordeel te vellen in een
geschil tussen zijn broeders?
Hoe goed zou het zijn, als er een wijze broeder is, die een uitspraak
kan doen in een geschil. In een gemeente zullen die er vast wel zijn.
‘Heerlijk, als het zo zou kunnen gaan in een geloofsgroep.’
Het zou prachtig zijn, ja. En dan gaan we ook kijken naar het tweede:
een woord op de juiste tijd gesproken, kan geweldige uitwerking heb-
ben. Dat ervoeren de profeten van Israël en later de apostelen. Zij wer-
den door heilige geest geleid om te spreken, en dat gebeurde op de tijd
die door de Vader bepaald was.
Gelovigen hebben soms het in zich, om op precies het juiste moment
het goede te spreken. Daar hebben zij wijsheid in. Dat is wat God geeft.
Laten wij danken als er woorden van genade gesproken worden in
lastige situaties. Het is nodig, in deze tijden, dat er zulke gelovigen zijn!
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘Vandaag gaan we Gehazi verlaten en weer verder met Spreuken?’
Laten we dan met de deur in huis vallen:
Plannen falen, als er geen overleg is,
maar door de veelheid van raadgevers komt het tot stand.
Het eerste deel van de Spreuk is in het dagelijks leven maar al te
waar: als je ergens onbezonnen aan begint, dan kun je best plan-
nen in je hoofd bedenken, maar dat gaat m dan niet worden. Het
woord ‘falen’ heeft te maken met ‘breken’ (PR, vergelijk: Peres).
‘Ja, daar ben ik ook wel eens tegenaan gelopen, snel iets doen, maar
niet over nagedacht, dat liep goed mis.’
En het woord ‘overleg’ heeft ook iets van ‘verborgen’ in zich; het kan
wat mij betreft ook op gebed wijzen, want dat is ook een vorm van
overleg; je legt het aan Vader voor en maakt je geen zorgen, want je
kunt bidden met dank (Filippenzen 4:4-7). En de Heer Jezus zei, dat
als je bidt, dat meestal in het verborgene (in de binnenkamer) doet.
‘En het tweede deel van de Spreuk?’
Het is bij plannen maken goed om diverse deskundigen of vrienden
of anderen te raadplegen; zij denken aan dingen waar jij nog niet aan
had gedacht, of ze bekijken het net even van een andere kant. Zo werkt
dat in het lichaam van Christus ook. Je hebt elkaar nodig, ook om te
overleggen, en er lopen vast wel mensen met wijsheid van God rond,
die je kunnen wijzen op belangrijke kanten van wat je wil.
De Heer Jezus zelf overlegde steeds met Vader welke kant Hij op moest,
bijvoorbeeld toen Hij Zijn discipelen ging kiezen.
jan
Romeinen studie 2012
by Date in Alles, Studies, spreekbeurten
In Romeinen 15 staan sterk en zwak nog steeds in het middelpunt.
Op 24 januari 2012 ging de bijbelstudie over dit onderwerp
en nog meer. Klik hier voor deel 1, hier voor deel 2, en hier voor de
presentatie. Let op: Het is aan te bevelen deze studies deel 1 en 2
eerst te downloaden op uw computer en dan te beluisteren. Bij direct
online luisteren kan de kwaliteit een stuk minder zijn.
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘Zeg, die Gehazi, is daar nog meer over te zeggen?’
Hij is het type van de gelovige die de ogen gericht hebben op de dingen
rondom hen, de wereld, het zichtbare. De meer op het vlees ingestelde.
Paulus had veel moeite met de Corinthiërs, omdat die nog vleselijk wa-
ren; zij waren gericht op het aardse, op het nu. Hij noemt hen ‘nog vle-
selijk’; zij wandelden ‘naar de mens’, want zij waren o.a. verdeeld.
‘Gehazi was op aardse schatten uit en wilde er handig van profiteren.’
Hij moest er ‘een leugentje om bestwil’ op loslaten. Daarmee verzamel-
de hij wat zilver (twee talenten) en wisselklederen (twee stuks), in totaal
4, en dat is het getal van deze wereld, de vergankelijkheid, volgens de
Schrift. Gehazi was daarmee erg gericht op ‘hier en nu’.
‘Zo worden de trekken van de vleselijke gelovige erg zichtbaar, ja.’
Bij Gehazi moesten de ogen geopend worden om de beschermende leger-
macht van Jahweh te zien. Veel gelovigen ontbreekt het helaas aan gees-
telijk zicht, ook in deze tijd. Men is gericht op het ondermaanse en denkt
weinig aan de dingen die boven zijn.
Elisa zelf kende Gehazi en hij was met de knecht in de geest meegegaan.
Dat was het einde van Gehazi als knecht en als teken van het verderf in
zijn denken en wegen werd hij …. melaats.
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘Zeg, die boodschap van gisteren, Naäman, sprak mij aan.’
Het is een aansprekende geschiedenis. Je denkt: een mooi verhaal, zo’n
Syrische legeroverste, die genezen werd van melaatsheid, maar er zit vaak
zoveel meer in. Dat is het woord van God. En Elisa sprak dat he. De mensen
kwamen naar hem toe, hij als de man van God, de profeet in Samaria. Je
leest maar weinig dat Elisa zelf op pad is. Er was later nog iemand die thuis
bleef zitten en op wie de mensen af kwamen.
‘Was dat de Heer Jezus in Bethanië?’
Nee, Paulus. Die huurde een eigen woning in Rome, het centrum en de
hoofdstad van het toenmalige Romeinse Rijk. Hij was gevangen, maar toch
kon hij thuis het woord van God uitdragen. Hij stond iedereen te woord en
ze kwamen naar hem toe. Zo in feite vandaag nog steeds, hij spreekt een
evangelie waar iedereen, ongeacht wie het is, kan deelnemen in genade.
‘Maar hoe zat het nu met die knecht Gehazi?’
Die wilde er toch nog even een slaatje uit slaan. Hij is eigenlijk model of beeld
voor hen, die winst willen maken uit het woord van God. Paulus wijst op dat
soort mensen in 2 Corinthiërs 2:17. Zij houden misschien wel genezingsdien-
sten waar zij veel geld aan overhouden. Vaak worden collectes in zulke bijeen-
komsten uitgekiend gepland en vooral op een manier aangekondigd waardoor
de aanwezigen veel geld geven.
‘Het evangelie is juist om niet, toch, genade?’
Daarom werkte Paulus zelf om te leven. Zo was hij helemaal vrij en kon het
genade-evangelie ook om niet brengen. Ook in zijn tijd waren er kennelijk
al mensen die het als handelswaar beschouwden en zo er zelf flink ‘beter’ van
werden. Gehazi is daar een type van. Wilde er toch even handig aan verdienen.
Hij had er niet mee gerekend, dat Elisa hem helemaal door had!
jan
Dienst: Ga in vrede!
by Date in Alles, Studies, spreekbeurten
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘Zeg, dat vers 21 he, dat is gewoon waar. Je ziet het om je heen steeds
weer gebeuren.’
Goed om daar dan even bij stil te staan:
de dwaasheid die daar vaak te zien is, amuseert zich met….niets.
Je hoort steeds meer mensen zeggen, ‘dat er op TV eigenlijk niets
te zien is’ – goede uitzonderingen daargelaten.
Volgens Spreuken ontbreekt het zo iemand aan wijsheid in het hart.
Als je wijs bent, houd je je niet bezig met dwaasheid, onzinnigheid. ‘Maar, lachen is toch niks verkeerd mee?’
Tuurlijk niet. De Bijbel moedigt lachen zelfs aan. Daardoor hebben we
de nodige ontspanning. En met humor kun je relativeren.
Door de dwaasheid van de wereld ga je al snel de andere kant op. We heb-
ben er niets mee, als gelovigen. Degene met inzicht blijft een rechte weg
bewandelen. Je kunt je laten afleiden, maar als je je laat leiden door – in het
bijzonder – de woorden van Paulus, dan blijf je op de juiste weg.
Paulus schreef dan ook aan een Timotheüs: ‘O Timotheüs, bewaar het jou
toevertrouwde…’ ; daarmee zou hij het inzicht hebben om verder te gaan op
de weg die God met hem gaat.
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘He, ik lees dat in vers 20 het gezinsleven centraal staat.’
Wel opnieuw een bijzondere tekst:
Een wijze zoon verblijdt zijn vader,
maar een dwaas mens veracht zijn moeder.
Ouders kunnen grijze haren krijgen van wegen die hun kinderen gaan.
Vaak zien ouders scherper dan de kinderen zelf en kunnen door levens-
ervaring beter inschatten hoe een en ander zal verlopen als het kind of
een van de kinderen een belangrijke keuze maakt.
In de jeugd worden -als het goed is- dingen uit Zijn woord bijgebracht,
die hen kunnen begeleiden op de levensweg.
‘Maar tegenwoordig heb je veel dwaze zonen?’
Er zijn nogal wat kinderen vandaag die de geloofsgroep van hun ouders
om allerlei redenen hebben losgelaten, of niet actief deelnemen. Ze
duiken dan in een keer in de zoveel tijd even op. Vaak wil dat niet zeg-
gen dat zij helemaal niet meer geloven, ze zoeken misschien andere
paden dan die de ouders gaan/gingen. Of ze zijn teleurgesteld in mensen.
‘Ja ok, de ouders zullen voor de kinderen dagelijks bidden, maar wat
betekent de tekst?’
Als een kind (hier in Hebreeuws: ‘ben’ = zoon) doet wat de vader heeft
aangegeven, dan is hij wijs en verheugt hij het hart van zijn vader (en
moeder). Het is voor ouders een diepe vreugde, als zij zien dat kinderen
leven uit geloof in het woord van God. Dan zijn zij werkelijk wijs.
In hoogste zin spreekt dit van dé Zoon, die sprak en deed wat Vader
wilde en zo het hart van de Vader verheugde. Daarbij verachtte de Heer
Zijn moeder Maria niet, maar schatte haar op juiste waarde: kostbaar.
Want een moeder is onvervangbaar, een moeder ontfermt zich altijd
over haar kinderen, ze draagt ze op haar hart. Als een kind de moeder
veracht, is dat vreselijk en heeft dan geen besef wat het aanricht. Dan
is dat kind inderdaad: dwaas, om zoveel liefde te verachten.
Laten wij ons verheugen in het vele, wat dé Zoon, als de wijsheid van
God, deed, doet en nog zal doen!
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘De volgende spreuk is wat onduidelijk voor mij.’
Dat is vers 19 van hoofdstuk 15:
De weg van een luiaard is als een doornhaag,
maar het pad van oprechten is welgebaand.
Lijkt een wat raadselachtige uitspraak. De ‘luiaard’ is eigenlijk meer
iemand, die traag is en langzaam, geneigd om lui te zijn. De doornhaag
wijst naar het prikkende van de dorens. Degene die langzaam en traag
is, probeert dat misschien te verbergen. En dat prik(kel)t anderen, die
juist hard werkend bezig zijn. En er gaan dingen mis, omdat er te traag
wordt gereageerd. Dan vindt de trage doorns en distels op zijn weg.
‘En de andere in deze spreuk is het tegenovergestelde?’
Ja, het pad van de oprechte gaat goed; er zit een opwaartse, positieve
beweging en gang in. Het woord ‘oprecht’ (Hebreeuws: yashar) zit ook
in de naam Israël, die Jakob na de Jabbok ontving. In het woord ‘oprecht’
zit ook ‘recht’; de oprechte bewandelt een rechte weg en dit impliceert,
dat de trage nog weleens een kromme weg gaat.
Dit zien we ook in de tegenstelling in Jakobs leven, voor de Jabbok was
hij degene die via kromme wegen zijn doel wilde bereiken en na de Jab-
bok ging hij oprecht met God: Israël.
‘Ik denk aan Paulus nu.’
Ook bij Paulus zie je een geweldige ommekeer, en beide levens zie je een
genadig God, die tevoren de hele weg al had uitgestippeld. ‘Jakob heb Ik
lief en Esau (Edom) haat Ik’ zei Elohim. Waarom? Opdat het uitkiezend
voornemen van God zou blijven. Hij bepaalt dat. Niettemin had God ook
Esau lief, want Hij houdt van heel de mensheid.
En zo zien we, dat God werkelijk God is, en buiten Hem is er geen!
jan
Woord vandaag
by Date in Alles, Woord vandaag
‘Zeg, dat vers 18 vind ik best boeiend!’
Ja, ook dat is weer een waar woord. Een driftkop kan zich vaak
niet inhouden en springt er bovenop, zonder nadenken snel
dingen roepen vanuit emotie. Dat leidt vaak tot spanningen.
Een driftig man veroorzaakt ruzie,
maar een geduldige stilt onenigheid.
Het woord ‘driftig’ heeft te maken met ‘hitte’ en figuurlijk ook
‘gif’. Dat doet je denken aan Romeinen 3, waar de apostel met
allerlei citaten het bedenkelijke niveau van woorden die men-
sen uitspreken, vaststelt : ‘hun keel is geopend graf….slangen-
venijn is onder hun lippen….’
Een opvliegend mannetje (iesj, Hebreeuws) veroorzaakt allerlei
twist, spanning, ruzie en onenigheid, door de ondoordachte en
venijnige woorden die uit de mond komen. Dit gebeurt ook in ge-
loofskringen, helaas.
‘Het is wel erg waar, je maakt soms mensen mee……’
Jawel, daar tegenover staat degene, die langzaam tot toorn of woede
komt. Er zit ‘geduld’ in. En wijst richting vrucht van de geest uit Galaten
5:22,23. Menig mens zal daags na verhitte vergaderingen spijt hebben
van het ongeduld waarin hij/zij de venijnige woorden uitsprak en zo
enorme opschudding en verhitte hoofden veroorzaakte.
‘Ook vers 1 van dit hoofdstuk 15 speelt dan een belangrijke rol he.’
Zeker. Iemand die geduld heeft, langzaam tot toorn is, zal zeker niet
snel ondoordachte, verhitte en venijnige woorden spreken. De tong
zal dan door heilige geest geleid -want daar gaat het bij ons als gelovigen
om- op een andere manier spreken. Niet vanuit verhitte emotie, maar
wijze woorden van God. Niet vlees, maar geest, dus. Genade met zout in
het spreken, dat zou menige (kerkelijke) vergadering heel anders heb-
ben doen verlopen!

